Leren in vrijheid

Op De Ruimte wordt vanzelfsprekend geleerd. Maar wat leren de studenten dan en hoe? Dat is voor iedereen anders. Er zijn net zoveel leerroutes als er studenten zijn. Hoe bijzonder is het eigenlijk dat je de school binnenstapt en zelf het stuur in handen hebt! Ervaringen opdoet, kennis vergaart, fouten maakt, af en toe valt… en gewoon weer opstaat. Is het concept van De Ruimte heel bijzonder, of is het eigenlijk heel normaal?

Wat leer je hier eigenlijk?

Veel mensen zijn nieuwsgierig naar wat er wordt geleerd op De Ruimte en hoe. Die vraag is kort te beantwoorden: alles wat je kan bedenken (of nog niet kan bedenken) en op allerlei manieren. Zoveel mensen, zoveel interesses en zoveel manieren van leren. Iedereen bewandelt daarin een eigen weg. Zo zijn er altijd wel studenten die elke dag dezelfde vaardigheid oefenen, bijvoorbeeld gitaarspelen. Een aantal van hen speelt nu in bands en tourt door het land.

Anderen willen zich juist zo breed mogelijk oriënteren en proberen alles uit: tekenen in het atelier, kletsen op de bank, lessen sterrenkunde, koken bij het lunchcafé. Na een tijdje (maanden, jaren) ontstaat er een richting en focus, en wordt er toegewerkt naar de volgende stap.

Leren in de breedste zin

Kinderen zijn geprogrammeerd om te leren! Studenten bij De Ruimte beslissen zelf hoe, wat, wanneer en met wie ze hun ‘schooltijd’ doorbrengen, welke interesse ze nastreven en hoe ze zich voorbereiden op hun latere leven. Leren kan plaatsvinden door lessen te volgen, net als in conventionele scholen, maar tegelijk bestaat er veel ruimte om op geheel eigen wijze te leren, zoals door zelfstudie, onderzoek via internet, spelletjes spelen, vrijwilligerswerk doen, projecten maken, musea bezoeken, reizen en gesprekken voeren, veel gesprekken voeren. En luisteren naar elkaars wijsheid, ontdekkingen en ervaringen.

Spelen = leren

Context en omgeving

Er wordt veel geleerd door contextgebonden activiteiten zoals rekenen tijdens een bezoek aan de supermarkt, het nut inzien van taalbeheersing bij het deelnemen in de schoolkring of het begrijpen van de Engelse taal bij het spelen van games.

Om een zelfstandige, onderzoekende houding te stimuleren is de school zo ingericht dat deze de interesse prikkelt. De leeromgeving is hierbij bewust sober gehouden. Concreet betekent dit dat benodigde basismaterialen (leermaterialen, lesmethodes) aanwezig zijn, maar niet dwingend onder de aandacht worden gebracht. De uitdaging van de leeromgeving gaat veel meer uit van het ‘samen scholen’ en de natuurlijke bronnen (bijvoorbeeld de tuin) in de directe omgeving.

Lesaanbod

Het meeste leren vindt plaats in het dagelijks leven op school. Daarnaast is er de mogelijkheid om lessen te volgen in de bekende vakken, op aanvraag van studenten kunnen daar extra vakken aan worden toegevoegd. Als je bijvoorbeeld graag elektrotechniek zou willen leren, onderzoek je of er meer geïnteresseerde studenten zijn en ga je naar de studiekring met je verzoek, waar de mogelijkheden worden onderzocht. 

Uitvinden
Zelf het lesaanbod aanvullen met elektrotechniek

Zelfstudie

Er kunnen ook lessen gevolgd worden waarbij kennis en vaardigheden zoveel mogelijk op basis van zelfstudie aangeboden worden. De aanwezige lesmethodes zijn daarop geselecteerd. De rol van de begeleider is die van coach en instructeur op de momenten dat de leerling/student daarom vraagt.

Leergebieden

Voor de aanwezigheid van verschillende begeleiders en docenten is een weekrooster opgesteld zodat de student zijn eigen rooster kan samenstellen op basis van de aanwezigheid van de begeleider of docent.

De leergebieden waarin de studenten actief zijn en lessen in kunnen volgen:

  1. Communicatie;
  2. Nederlandse taal en moderne vreemde talen;
  3. Rekenen en wiskunde;
  4. Beweging;
  5. Mens en natuur; biologie, natuurkunde, scheikunde, gezondheid, milieu en omgeving;
  6. Mens en maatschappij; geschiedenis, economie, aardrijkskunde, maatschappijleer, samenleving en deelname aan de kringen (de minimaatschappij) van de school;
  7. Kunstzinnige vorming; drama, textiel, muzikaal en beeldend;
  8. Handvaardigheid en techniek;
  9. Anders, zoals filosofie, informatica, ICT, horeca enzovoort.

Ik verwachtte dat ik op mijn eigen tempo kon leren en dat ik dan veel meer rust zou hebben met lezen. En dat was ook zo. Ik ben eigenlijk, zonder veel te doen, best wel vooruitgegaan. Dat was verrassend, want ik had er niet veel aan gedaan en opeens kon ik het veel beter! Dat was echt heel raar. Ik begon langzaam weer te lezen, eerst in boeken met grote letters, dat ging gewoon goed. En daarna ging ik andere boeken lezen. Nu kan ik heel goed lezen en heb ik geen last meer van dyslexie. Soms kan ik een woord niet zo goed lezen, maar dat is alleen bij hele lange, moeilijke woorden of als de lettertjes heel klein zijn.

Rosa Elbertse, student

Eén van mijn grootste projecten op school was het bouwen van een speakerkist met een radio. Ik heb een accu op de kop getikt en een autoradio ingebouwd, boxen gemaakt. Het meeste deed ik zelf. Dat heb ik altijd al zo gedaan, zo heb ik ook leren lezen. Het moet ook echt in mijn tempo, ik leer het minst goed uit een boek. Ik hoor het ‘t liefst gewoon kort en krachtig van iemand die weet hoe het werkt. Ik ben ook handig geworden in het vinden van oplossingen via internet. Ik download een technische handleiding en maak een ding open en ga kijken: hé wat is dit? Welk draadje is dit? Echt uitpuzzelen hoe en wat. Dat is leuk!

Valentijn Kas, oud-student

Na mijn kijkperiode kreeg ik een heerlijke vriendengroep en Jens en ik raakten bevriend doordat we heel veel visten. Zo’n groot genot, dat je kan vissen onder schooltijd, elke dag weer! We hebben veel gevangen de afgelopen jaren, we hebben wel vijftig snoeken getrokken. De grootste was 98 cm lang. Bij een snoek gebruik je kunstaas, dat is een soort visje met twee haakjes aan de onderkant. Je voelt een tik aan je hengel als je beet hebt. En dan ga je hem drillen, moe maken. Karpervissen is heel anders, karpers zijn geen vleeseters. Karpers woelen de bodem om op zoek naar voedsel, ze leven dieper in het water dan snoeken. Bij karpers gaat het om de ponden, bij snoeken om de lengte. Je moet heel veel geduld hebben met vissen; weken kan ik zitten, helemaal in de ontspanning.

Gijs Visser, oud-student

Lees meer

Onderwijsvisie
Een schooldag
Ervaringen

Pssst. Word je hier ook blij van? Kom naar een van onze open dagen of check ons boek.